“Sosyal Uyum Aracı Olarak Türkçe, İngilizce ve Arapça Dil Öğrenme Programı”, Türkiye’nin dört farklı ilinde mülteci ve yerel toplum mensuplarına Türkçe, İngilizce ve Arapça dil eğitimleri sunarak toplumsal uyumu güçlendirmeyi ve bireyleri güçlendirmeyi hedefleyen kapsamlı bir dil öğrenme programıdır. Kilis, Samsun, Mardin ve Şanlıurfa’da hayata geçirilecek bu proje, dil bariyerlerini ortadan kaldırarak mülteci ve ev sahibi topluluklar arasında anlamlı bir etkileşim ortamı yaratmayı amaçlamaktadır.
Bu proje, bu programın üçüncü fazını oluşturmakta olup daha önce yürütülen iki fazın (1&2) birikimi ve tecrübesi üzerine inşa edilmiştir.
Neden Bu Proje?
Türkiye, 3 milyonu aşkın mülteciyle dünyanın en fazla mülteciyi barındıran ülkesi olmaya devam etmektedir. On dört yıllık zorunlu yerinden edilme sürecinde dil engeli, mültecilerin gündelik yaşama katılımının, hizmetlere erişiminin ve iş gücü piyasasına dahil olmasının önündeki en kritik engellerden biri olmaya devam etmektedir.
Öte yandan 2024 sonu itibarıyla uzun süren çatışma ortamının sona ermesiyle birlikte Suriye’ye gönüllü geri dönüşler başlamıştır. Ancak Türkiye’de doğup büyüyen ve eğitimini Türkçe alan on binlerce Suriyeli çocuk için Arapça okuryazarlığı büyük bir sorun haline gelmektedir; bu çocuklar Arapçayı akıcı biçimde konuşmakla birlikte okuma-yazma becerilerini henüz geliştirme fırsatı bulamamıştır. Bu durum, olası bir geri dönüş senaryosunda Suriye’deki okul sistemine entegrasyon sürecini destekleyecek ek müdahalelere ihtiyaç doğurmaktadır. Türkçe ve İngilizce dil eğitimlerini kapsayan önceki iki fazın deneyimleri, Arapça okuryazarlığının bu programa dahil edilmesinin hem zorunlu hem de zamanında atılmış bir adım olduğunu açıkça ortaya koymaktadır.
Projemiz ve Hedeflerimiz
Bu proje; mülteci ve ev sahibi toplumdan gençleri, ergenleri ve kadınları kapsamlı dil ve okuryazarlık becerileriyle donatarak toplumsal yaşama aktif katılımlarını güçlendirmeyi hedeflemektedir. Projenin temel amacı, dil öğrenimini bir entegrasyon aracı olarak kullanarak mültecilerin topluma uyumunu kolaylaştırmak, sosyal mesafeyi azaltmak ve topluluklar arası güveni yeniden inşa etmektir.
Bu doğrultuda proje dört ana bileşenden oluşmaktadır:
- Türkçe bileşeni kapsamında mültecilere Türkçe dil kursları, Türkçe konuşma kulüpleri ve okuma-yazma bilmeyenlere yönelik Türkçe temel okuryazarlık modülü sunulacaktır.
- İngilizce bileşeni kapsamında mülteci ve yerel toplum mensuplarına birlikte İngilizce dil kursları ve İngilizce konuşma kulüpleri düzenlenecektir.
- Bu projenin önceki iki fazından en belirgin farkını oluşturan Arapça okuryazarlık bileşeni ise Türkiye’de doğup büyüyen, Arapçayı konuşabilen ancak okuyup yazamayan Suriyeli çocuk ve gençleri hedef almaktadır. Bu modül aynı zamanda dönüş hazırlığını da destekleyerek Suriye’deki okul sistemine geçişi kolaylaştırmayı amaçlamaktadır.
- Bunlara ek olarak bağımsız bir etki araştırması ve yüksek katılımlı bir konferans da proje kapsamında gerçekleştirilecektir. Proje; 7-60 yaş arasında, %60’ı kadın olmak üzere 5.376 kişiye doğrudan, 26.880 kişiye ise dolaylı olarak ulaşmayı hedeflemektedir.
Proje, RET International ve LEAP Türkiye tarafından Ocak 2026–Aralık 2028 tarihleri arasında Kilis, Samsun, Mardin ve Şanlıurfa’da uygulanmaktadır.